قرارداد اجاره دوساله است، دیوارها تازه رنگ خورده و مدیر ساختمان هم اجازهٔ کندن دیوار برای کابلکشی نمیدهد. با این شرایط، خیلیها هوشمند سازی آپارتمان را کاری پرهزینه و مخصوص ساختمانهای نوساز میدانند. ماجرا سادهتر از این است. بیشتر تجهیزاتی که یک آپارتمان واقعاً لازم دارد با همان وایفای خانه کار میکنند و بعضیشان حتی برقکار نمیخواهند.
پاسخ کوتاه: برای هوشمند سازی آپارتمان از کجا شروع کنیم؟
برای هوشمند سازی آپارتمان از سه تجهیز شروع کنید: کلید لمسی هوشمند برای پرترددترین اتاق، پریز هوشمند برای وسایلی مثل بخاری برقی یا کتری، و سنسور حرکتی PIR برای راهرو یا ورودی. هر سه با وایفای خانه کار میکنند، تخریب نمیخواهند و بعداً میشود تجهیزات دیگر را به همان اپلیکیشن اضافه کرد؛ برای کنترل روی دیوار هم میتوانید سراغ تاچ پنل هوشمند بروید.
اگر هنوز با خود مفهوم آشنا نیستید و میخواهید بدانید خانه هوشمند چیست و دقیقاً چه کاری انجام میدهد، اول همان مطلب را بخوانید. اینجا فقط سراغ آپارتمان میرویم: چه چیزی لازم است، چه چیزی را میشود عقب انداخت و چه چیزی در خانهٔ اجارهای با شما جابهجا میشود.
چرا آپارتمان با ویلا فرق دارد؟
در ویلا یا خانهٔ ویلایی، صاحبخانه تقریباً هر تصمیمی بگیرد اجرا میشود؛ میتواند دیوار را بشکافد، تابلو برق را عوض کند یا روی حیاط دوربین بگذارد. آپارتمان این آزادی را ندارد. سیمکشی موجود است و کسی حاضر نیست برای چند کلید هوشمند کاشی و گچ را خراب کند. نیمی از ساکنان هم مستأجرند و هر چیزی میخرند باید روزی با خودشان ببرند.
فرق دیگر، مشاعات است. راهپله، پارکینگ و درِ ورودی ساختمان به همهٔ واحدها تعلق دارد و هر تغییری در آنها تصمیم مدیریت ساختمان را میخواهد. برای همین هوشمند سازی آپارتمان معمولاً از درِ واحد به داخل شروع میشود؛ همانجایی که تصمیمش فقط با خود شماست.
اگر مدیر یا هیئتمدیرهٔ یک مجتمع هستید و میخواهید روشنایی راهپله، پارکینگ یا ورود ساکنان را یکجا هوشمند کنید، موضوع شما هوشمندسازی ساختمان است که مراحلش از طراحی تا اجرا را جداگانه توضیح دادهایم.
فهرست اولویتدار تجهیزات هوشمند سازی آپارتمان
همهٔ تجهیزات خانه هوشمند یکاندازه به کار آپارتمان نمیآیند. جدول زیر آنها را در سه سطح چیده است: ضروری، خوب است داشته باشید، و لوکس. ستون آخر هم نشان میدهد هر تجهیز در خانهٔ اجارهای چه وضعی دارد.
| سطح | تجهیز | کاربرد در آپارتمان | در خانهٔ اجارهای |
|---|---|---|---|
| ضروری | کلید لمسی هوشمند | روشن و خاموش کردن چراغها از موبایل، برنامهٔ زمانی و سناریو | جای کلید قبلی؛ موقع تخلیه کلید قدیمی برمیگردد |
| ضروری | پریز پرتابل هوشمند | کنترل بخاری برقی، کتری، چراغ مطالعه و وسایل مشابه | کاملاً قابلجابهجایی؛ نصب نمیخواهد |
| ضروری | سنسور حرکتی PIR | روشنایی خودکار راهرو، ورودی و سرویس و هشدار حضور | قابلجابهجایی |
| خوب است داشته باشید | ترموستات هوشمند | تنظیم سرمایش و گرمایش با برنامهٔ زمانی | بسته به نوع سیستم گرمایش؛ با برقکار بررسی شود |
| خوب است داشته باشید | دستگیرهٔ اثرانگشتی LM-4311 | باز کردن در با اثرانگشت و موبایل، بدون کلید | با هماهنگی مالک؛ دستگیرهٔ قبلی را نگه دارید |
| لوکس | پردهٔ هوشمند | باز و بسته شدن خودکار پرده با سناریوی صبح و شب | موتور و ریل نصب میخواهد |
بهزبان ساده، سه ردیف اول همان چیزی است که آپارتمان شما را از روز اول هوشمند حس میکند. ترموستات و دستگیره را وقتی اضافه کنید که با سه تجهیز اول کار کردهاید و میدانید کجای خانه بیشتر به کمک نیاز دارد. پرده هم برای کسی است که به سناریوی صبحگاهی علاقه دارد؛ اگر بودجه محدود است، آخر صف بماند ضرری ندارد.
هوشمند سازی آپارتمان اتاقبهاتاق
فهرست بالا را روی نقشهٔ یک آپارتمان معمولی دوخوابه که بگذاریم، تصویر روشنتری به دست میآید. لازم نیست همهٔ این فضاها را همزمان هوشمند کنید؛ از هرجا که بیشتر اذیت میشوید شروع کنید.
ورودی و راهرو
شب دیروقت که با دست پر میرسید، دنبال کلید برق گشتن در تاریکی آزاردهنده است. یک سنسور حرکتی PIR در راهروی ورودی چراغ را با ورود شما روشن و بعد از رفتنتان خاموش میکند. اگر بعدها دستگیرهٔ اثرانگشتی هم اضافه کنید، دیگر کلید در هم لازم نیست.

پذیرایی
پذیرایی پرترددترین فضای خانه است و بهترین جا برای اولین کلید. یک کلید لمسی سه پل هوشمند الویا سه مدار روشنایی را از موبایل کنترل میکند و میتوانید برایش سناریو بسازید؛ مثلاً ساعت یازده شب نور اصلی خاموش و فقط آباژور روشن بماند. تلویزیون یا چراغ پایهدار هم با یک پریز هوشمند به همین برنامه میپیوندد. اگر پنجرهٔ بزرگی دارید، پرده هوشمند بعدها همین سناریو را کامل میکند.
آشپزخانه
در آشپزخانه بیشترین استفاده از پریز هوشمند است. کتری برقی یا قهوهساز را میشود طوری تنظیم کرد که صبح پیش از بیدار شدن شما روشن شود و اگر فراموش کردید وسیلهای را خاموش کنید، از بیرون خانه هم خاموشش کنید.
اتاق خواب
در اتاق خواب، دغدغهٔ اصلی بیشتر خانوادهها دماست. ترموستات هوشمند سرمایش یا گرمایش را طبق ساعت خواب و بیداری تنظیم میکند. کلید هوشمند هم این امکان را میدهد که از روی تخت چراغ را خاموش کنید.
سرویس بهداشتی
چراغ سرویس از آن چراغهایی است که زیاد روشن میماند، مخصوصاً وقتی بچه در خانه هست. سنسور حرکتی اینجا هم همان کار راهرو را انجام میدهد و چراغ بعد از خروج خودبهخود خاموش میشود.
وایفای یا سیمی؟ چرا محصولات الویا وایفای هستند
سیستمهای سیمی مثل KNX کابلکشی جداگانه میخواهند و معمولاً هنگام ساخت ساختمان اجرا میشوند. برای آپارتمانی که سالها از ساختش گذشته، این یعنی تخریب. محصولات خانه هوشمند الویا همه وایفای و مبتنی بر اینترنت اشیا هستند و سیستم سیمی ارائه نمیکنیم. نتیجه این است که هوشمند سازی آپارتمان را میتوانید قطعهبهقطعه جلو ببرید یا اگر بخواهید یکجا انجامش دهید.
تنها شرط جدی، پوشش وایفای است. پیش از خرید، با گوشی کنار کلید یا پریزی که قرار است هوشمند شود قدرت سیگنال را بسنجید. در بیشتر آپارتمانها همان مودم خانگی کافی است؛ اگر اتاق انتهایی سیگنال ضعیفی دارد، یک تقویتکنندهٔ وایفای مشکل را حل میکند.
مدیریت مصرف انرژی در ساختمانها در مقررات ملی هم جدی گرفته شده است؛ ویرایش پنجم مبحث نوزدهم مقررات ملی ساختمان با عنوان «مدیریت انرژی در ساختمان» را وزارت راه و شهرسازی ابلاغ کرده است. چراغی که با سنسور خاموش میشود یا بخاریای که با برنامهٔ زمانی کار میکند، در مقیاس یک آپارتمان همان مصرف بیجا را کم میکند.
برای آپارتمان اجارهای چه چیزهایی قابلجابهجایی است؟
مستأجرها معمولاً با یک سؤال جلو میآیند: اگر سال دیگر اسبابکشی کنم، پولم هدر رفته؟ جواب برای بیشتر تجهیزات منفی است:
- پریز پرتابل هوشمند: به پریز معمولی وصل میشود و روز اسبابکشی مثل یک شارژر در کارتن میرود.
- سنسور حرکتی: به سیمکشی دیوار دست نمیزند و در خانهٔ بعدی دوباره نصب میشود.
- دستگیرهٔ هوشمند: با هماهنگی مالک نصب کنید و دستگیرهٔ قبلی را نگه دارید تا موقع تخلیه برگردد.
- کلید هوشمند: جای کلید قبلی مینشیند. کلید قدیمی را دور نیندازید؛ موقع رفتن برقکار آن را برمیگرداند و کلید هوشمند با شما میآید.
نتیجهٔ عملیاش این است که مستأجر هم میتواند هوشمند سازی آپارتمان را بدون نگرانی شروع کند. شروع کمدردسر، پریز پرتابل است؛ دربارهٔ کاربردهایش در مطلب شروع خانه هوشمند با پریز هوشمند مفصل نوشتهایم.

اشتباهات رایج در هوشمند سازی آپارتمان
بیشتر نارضایتیها از خانه هوشمند به خود تجهیزات برنمیگردد؛ به ترتیب خرید و انتظارهایی برمیگردد که از اول درست تنظیم نشدهاند. چند اشتباه را زیاد میبینیم:
- خرید همهچیز در روز اول: وقتی هنوز نمیدانید کدام سناریو را هر روز استفاده میکنید، بخشی از تجهیزات بلااستفاده میماند. با یک اتاق شروع کنید و بعد از چند هفته تصمیم بگیرید.
- نادیده گرفتن سیگنال وایفای: کلیدی که در اتاق انتهایی سیگنال ضعیف میگیرد، دیر جواب میدهد و تجربهٔ کل سیستم را خراب میکند. قبل از نصب، پوشش شبکه را بررسی کنید.
- سپردن نصب به فرد ناآشنا: کلید هوشمند به سیم نول نیاز دارد و جای آن باید درست تشخیص داده شود. نصب را به نمایندهٔ استانی یا برقکار آشنا با تجهیزات هوشمند بسپارید.
- فراموش کردن بقیهٔ اهل خانه: اگر پدر و مادر یا مهمان نتوانند چراغ را بدون گوشی روشن کنند، سیستم به دردسر تبدیل میشود. کلید لمسی همیشه باید با دست هم کار کند.
رعایت همین چند نکته باعث میشود هوشمند سازی آپارتمان بهجای یک پروژهٔ پرهزینه و پرماجرا، چند قدم کوچک و قابلکنترل باشد.
هزینهٔ هوشمند سازی آپارتمان در یک نگاه
با محصولات الویا، هوشمندسازی خانه از حدود ۶ میلیون تومان برای یک تجهیز شروع میشود و برای هوشمندسازی کامل تا حدود ۴۰۰ میلیون تومان میرسد. طبق قیمت ۲۹ مهر ۱۴۰۵، پریز پرتابل هوشمند ۴٬۱۲۵٬۰۰۰ تومان، کلید لمسی سهپل ۶٬۱۰۵٬۰۰۰ تومان و سنسور حرکتی PIR ۵٬۳۳۵٬۰۰۰ تومان است. الویا مستقیماً نصب انجام نمیدهد و نمایندگان استانی و برقکاران همکارشان این کار را با حدود ۱۵ تا ۲۵ درصد هزینهٔ تجهیزات انجام میدهند. سناریوهای کاملتر را در مقالهٔ هزینه هوشمندسازی خانه حساب کردهایم.
جمعبندی: آپارتمان شما واقعاً به چه تجهیزاتی نیاز دارد؟
برای هوشمند سازی آپارتمان سه تجهیز واقعاً لازم است: یک کلید لمسی هوشمند برای پذیرایی، یک پریز هوشمند برای وسیلهای که زیاد روشن میماند و یک سنسور حرکتی برای راهرو یا ورودی. ترموستات و دستگیره در مرحلهٔ دوم میآیند و پرده را میشود برای آخر نگه داشت. چون همهچیز وایفای است، دیواری تخریب نمیشود و لازم هم نیست همهٔ بودجه را یکجا خرج کنید.
پیشنهاد ما این است که از پذیرایی شروع کنید؛ مثلاً با خرید کلید لمسی سه پل هوشمند الویا یا اگر مستأجرید، با خرید پریز پرتابل هوشمند الویا. برای دیدن همهٔ تجهیزات و مشاوره هم به صفحهٔ محصولات خانه هوشمند الویا سر بزنید.
پرسشهای پرتکرار
برای آپارتمان اجارهای هم میشود هوشمند سازی آپارتمان را انجام داد؟
بله. پریز پرتابل هوشمند و سنسور حرکتی به سیمکشی دیوار دست نمیزنند و موقع اسبابکشی با خودتان میروند. کلید هوشمند جای کلید قبلی نصب میشود؛ کلید قدیمی را نگه دارید تا موقع تخلیه برگردانده شود. برای دستگیرهٔ هوشمند هم پیش از نصب با مالک هماهنگ کنید.
حداقل هزینهٔ شروع هوشمند سازی آپارتمان چقدر است؟
با یک تجهیز شروع میشود. طبق قیمت ۲۹ مهر ۱۴۰۵، پریز پرتابل هوشمند الویا ۴٬۱۲۵٬۰۰۰ تومان و کلید لمسی سهپل هوشمند ۶٬۱۰۵٬۰۰۰ تومان است. پریز پرتابل نصب نمیخواهد و همان روز اول کار میکند.
وایفای خانه برای خانه هوشمند کافی است؟
برای بیشتر آپارتمانها همان مودم خانگی کافی است، به شرط اینکه سیگنال در محل نصب هر تجهیز برسد. پیش از خرید، با گوشی کنار کلید یا پریز موردنظر سرعت و قدرت وایفای را بسنجید. اگر اتاق انتهایی سیگنال ضعیفی دارد، تقویتکنندهٔ وایفای مشکل را حل میکند.
بدون سیمکشی جدید میشود آپارتمان را هوشمند کرد؟
بله. محصولات خانه هوشمند الویا همه وایفای هستند و سیمکشی جداگانه نمیخواهند. کلید هوشمند در قوطی کلید فعلی مینشیند، پریز پرتابل به پریز معمولی وصل میشود و سنسور هم بدون کندن دیوار نصب میشود.
کدام اتاق را اول هوشمند کنیم؟
معمولاً پذیرایی یا ورودی. پذیرایی پرترددترین فضای خانه است و یک کلید هوشمند آنجا زود اثرش را نشان میدهد. اگر بیشتر نگران چراغهای روشنمانده هستید، سنسور حرکتی در راهرو یا ورودی را اول بگذارید.
نصب تجهیزات خانه هوشمند الویا را چه کسی انجام میدهد؟
الویا خودش مستقیماً نصب انجام نمیدهد. نصب و راهاندازی را نمایندگان استانی الویا و برقکاران همکارشان انجام میدهند و این کار معمولاً ۱۵ تا ۲۵ درصد به هزینهٔ تجهیزات اضافه میکند. پریز پرتابل را خودتان وصل میکنید.
4 پاسخ